
اگر در خانواده شما اختلافها و مشکلات ارتباطی بهمرور بیشتر شده است و گفتوگوهای معمول دیگر به حل مسئله کمک نمیکند، مشاوره خانواده در اندیشه میتواند به شناخت بهتر مشکل و بررسی روابط میان اعضای خانواده کمک کند.
من دکتر محمد کاظم جواهری، روانشناس بالینی، روانکاو و زوجدرمانگر هستم. در مشاوره خانواده، پیش از هر چیز تلاش میکنم مشخص شود مشکل اصلی در کدام بخش از روابط خانوادگی شکل گرفته و چه عواملی باعث ادامه پیدا کردن آن شدهاند.
مشکلات خانوادگی همیشه به یک عضو یا یک اتفاق مشخص محدود نمیشوند. گاهی نحوه ارتباط والدین با فرزندان، شیوه حل اختلاف، مرزهای خانوادگی یا انتظارات متفاوت اعضای خانواده در طول زمان به الگویی تکراری تبدیل میشود.
خانوادهها ممکن است به دلایل مختلفی برای مشاوره مراجعه کنند. برخی از مهمترین موضوعاتی که میتوان در جلسات مشاوره خانواده بررسی کرد عبارتاند از:
اختلاف و تعارض میان اعضای خانواده
مشکلات ارتباطی والدین و فرزندان
اختلاف والدین درباره شیوه تربیت فرزند
مشکلات رفتاری و ارتباطی کودکان و نوجوانان
مشاجرهها و تنشهای تکراری در خانواده
دشواری در گفتوگوی مؤثر میان اعضای خانواده
اختلاف درباره نقشها و مسئولیتهای خانوادگی
مشکلات مربوط به مرزهای خانوادگی
دخالت خانوادههای اصلی در زندگی زوجین
اختلاف درباره نحوه ارتباط با خانواده همسر
مشکلات خانوادگی پس از ازدواج
مشکلات ارتباطی پس از تولد فرزند
اختلافات خانوادگی پس از جدایی والدین
شرایطی که مشکل یک عضو، روابط کل خانواده را تحت تأثیر قرار داده است
نوع مداخله به ماهیت مشکل و شرایط هر خانواده بستگی دارد و نمیتوان برای همه خانوادهها یک روش یکسان در نظر گرفت.
یکی از زمینههای مهم مشاوره خانواده، رابطه میان والدین و فرزندان است.
گاهی والدین از رفتار فرزند خود نگران هستند؛ برای مثال احساس میکنند فرزندشان با آنها صحبت نمیکند، در برابر قوانین خانواده مقاومت میکند یا ارتباطش با والدین تغییر کرده است.
از سوی دیگر، ممکن است کودک یا نوجوان احساس کند والدین او را درک نمیکنند، بیش از اندازه کنترلش میکنند یا به احساسات و نیازهای او توجه کافی ندارند.
در این شرایط، بررسی رفتار یک نفر بهتنهایی همیشه کافی نیست. لازم است رابطه میان اعضای خانواده و واکنشهای متقابل آنها نیز مورد توجه قرار گیرد.
تربیت فرزند میتواند یکی از موضوعات مهم اختلاف میان والدین باشد.
گاهی پدر و مادر درباره میزان آزادی فرزند، قوانین خانه، مسائل تحصیلی، استفاده از تلفن همراه و اینترنت یا نحوه برخورد با رفتارهای نامناسب اختلاف نظر دارند.
اگر این اختلافها مرتب تکرار شوند، ممکن است بر فضای عاطفی خانواده نیز تأثیر بگذارند.
در مشاوره خانواده میتوان به والدین کمک کرد تفاوت دیدگاههای خود را بهتر بشناسند و درباره شیوه برخورد با مسائل مربوط به فرزند به درک روشنتری برسند.
در بعضی خانوادهها یک اختلاف مشخص بهتدریج به مجموعهای از تنشها تبدیل میشود.
ممکن است یک عضو خانواده احساس کند دیده یا شنیده نمیشود و در مقابل، عضو دیگری تصور کند که بیش از اندازه تحت فشار قرار گرفته است.
وقتی این الگوها بارها تکرار شوند، گفتوگوی ساده نیز میتواند به مشاجره تبدیل شود.
در چنین شرایطی، هدف مشاوره فقط حل آخرین اختلاف نیست؛ بلکه بررسی الگوی ارتباطی خانواده و شناخت عواملی است که باعث تداوم تعارض شدهاند.
پس از ازدواج، رابطه زوج با خانوادههای اصلی نیز میتواند به موضوعی مهم تبدیل شود.
اختلاف درباره میزان رفتوآمد، تصمیمگیریهای خانوادگی، حمایت مالی، نحوه ارتباط با خانواده همسر یا دخالت در تصمیمهای زندگی ممکن است باعث ایجاد تنش شود.
در چنین شرایطی، لازم است مرزهای میان خانواده جدید و خانوادههای اصلی بررسی شود و نقش هر یک از افراد در شکلگیری این تعارضها مورد توجه قرار گیرد.
اگر مشکل اصلی مستقیماً به رابطه زن و شوهر مربوط باشد، ممکن است زوجدرمانی گزینه مناسبتری باشد. در این صورت میتوانید صفحه زوج درمانگر خوب در اندیشه را نیز مطالعه کنید.
مشاوره خانواده و زوجدرمانی یکسان نیستند، اگرچه در بعضی مسائل میتوانند با یکدیگر ارتباط داشته باشند.
در زوجدرمانی تمرکز اصلی بر رابطه میان زن و شوهر یا دو شریک عاطفی و مشکلات موجود در رابطه آنهاست.
در مشاوره خانواده ممکن است روابط میان چند عضو خانواده، رابطه والدین و فرزندان، مسائل فرزندپروری یا الگوهای ارتباطی کل خانواده مورد بررسی قرار گیرد.
بنابراین نوع مراجعه بر اساس مسئله اصلی تعیین میشود.
برای آشنایی بیشتر با خدمات زوجدرمانی در اندیشه میتوانید صفحه زوج درمانگر خوب در اندیشه را ببینید.
گاهی یکی از اعضای خانواده با یک مشکل فردی روبهرو است، اما این مسئله بهتدریج روابط سایر اعضای خانواده را نیز تحت تأثیر قرار میدهد.
در چنین شرایطی لازم است بررسی شود که آیا مشکل اصلی نیازمند درمان فردی است یا اینکه الگوی واکنش خانواده نیز در ادامه پیدا
رزرو نوبت آنلاین از مطب اندیشه
نویسنده :محمد کاظم جواهری